میراث فرهنگی و آثار تاریخیهمه

نایبان کاشان و نایب حسین کاشی

نایبان گروهی از راهزنان و غارتگران بودند که در اواخر دوره قاجاریه  (قرن سیزدهم )  در کاشان و اطراف آن اقامت داشتند.

 

       نایب حسین کاشی سرکرده گروه اصالتاً لر و از ایل بیرانوند لرستان بود که اجدادش  توسط نادرشاه افشار به کاشان تبعید شده بودند  پدربزرگ نایب حسین در محله پشت مشهد کاشان ساکن بود با اتمام سلطنت محمد علیشاه قاجار و آغاز سلطنت احمد شاه ، بدلیل انتقال سلطنت کشور دچار هرج و مرج شد و در این میان سودجویان دست به شورش برداشتند . سهام السلطنه حاکم وقت کاشان بدلیل ناتوانی در اداره امور از حسین کاشی درخواست مساعدت نمود و در عوض حسین کاشی را نایب حکومت کاشان بخشید که از آن تاریخ به بعد به نایب حسین کاشی شهرت یافت .نایب حسین در آغاز در نابودی راهزنان همت گماشت اما چندی نپایید که خود نیز به جرگه آنان پیوست نایب حسین با جماعتی که تعداد آنها به هفتصد نفر می رسید شروع به چپاول و غارت کردن نمود او توانست در این راه قلمرو نسبتاً مناسبی برای خود فراهم نموده و تا خور و بیابانک ، نایین و یزد را نیز چپاول نماید.

در زمان غارتگری نایبان دو اثر بسیار گرانبها از شهر کاشان خارج که اکنون در موزه برلین آلمان نگهداری میشوند یکی از آنها محراب مسجد میرعمادالدین شیروانی کاشان  که از کارهای هنرمندان نامدار آن دوره و از خاندان مشهور ابی طاهر میباشد و دیگری ساعت چوبی سردر مسجد میرعماد که هردو از آثار بسیار ارزشمند تاریخ ایران زمین میباشند . نایب حسین کاشی دارای پنج فرزند پسر بود به نامهای ماشاا… خان پسر بزرگ نایب ملقب به سالار جنگی ، علی خان پسر دوم نایب و ملقب به شجاع لشگری ، اکبر شاه پسر سوم نایب و ملقب به سرتیپی ، رضاخان پسر چهارم ملقب به سرهنگی و باز رضاخان پسر پنجم نایب ملقب به میرپنجی .

قلعه تاریخی کرشاهی در نزدیکی ابوزیدآباد یکی از مهمترین قرارگاههای نایب حسن برای انجام عملیتهایش بود که به دلیل ساختار معماری و موقعیت استراتژیکی آن نقش مهمی در پیروزیهایش داشت.

نایب حسین و فرزندانشان دلاورانی شجاع و راهزنانی جسور بودند بنحویکه دولت مرکزی را یارای مقابله با آنها نبود تا اینکه در سال ۱۲۹۷ خورشیدی میرزاحسن خان وثوق الدوله که از طرف احمد شاه سمت رییس الوزراء را دریافت کرده بود با نیرنگ و وعده و وعید ابتدا ماشاا…خان و سپس نایب حسین را به تهران کشاند و در آنجا اعدام نمود.

از شما دوستداران تاریخ و فرهنگ دیارمان درخواست داریم هرگونه مطلب و اسناد تاریخی معتبر در هر نوع فرمتی از قبیل اسناد خطی ، یادداشتها ، عکس و.. در خصوص تاریخ ابوزید آباد و حومه  دارید با ما در اینجا به اشتراک بگذارید . ضمنا، ازهمشهریان عزیز که تصاویری از قلعه تخریب شده ابوزید آباد و یا بناهای دیگر دارند تقاضا میشود بمنظور  جمع آوری و مستند نمودن آثار با ما همکاری نمایند . ضمناً دوستان و همشهریان را نیز از موضوع فوق مطلع نمایید . تا شاید این راهی باشد برای زنده سازی تاریخ و فرهنگ واقعی کویر نشینان .

مسیب صدری

مسیب صدری-کارشناس ارشد مدیریت فناوری اطلاعات- مدیر انجمن

نوشته های مشابه

‫۱۹ دیدگاه ها

  1. سلام …بیش از اینا از انجمن انتظار داریم .تلاش مضاعف بکار ببرید منتظریم ..در ضمن از برنامه های طبیعت گردیتون چه خبر ؟

    1. سلام دوست گرامی
      برنامه های طبیعت گردی متعددی داریم ولی به دلیل برخی محدودیتها(مالی و وسایل حمل و نقل) بیشتر برای اعضا برگزار می شود ولی سعی می کنیم در مهر ماه یک برنامه ی عمومی تدارک ببینیم.
      در خصوص این برنامه از قبل اطلاع رسانی خواهیم کرد.انشاءالله استقبال بشه تا ما هم دلگرم بشیم.
      موفق باشید.

      1. سلام خسته نباشید میگم شما که این همه از نداشتن حامی شکوه میکنید چرا از کسانی که تا به حال حمایتتان کرده اند اسمی نمی بری یا اشاره ای کلی نمی کنید؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟ (تا خدای نکرده حمل بر ناسپاسی نشود )

        1. سلام
          با راه اندازی وب سایت, برای احترام بیشتر به کسانی که از برنامه های ما حمایت می کنند هرچند کمکی اندک باشد, نامشان را در صفحه ای جدا و با نام “حامیان” عنوان کردیم. بازم زود قضاوت کردید.
          ممنون از نظرات مفیدتان.

  2. باز محرم شدو دلها شکست ، از غم زینب دل زهرا شکست
    باز محرم شد و لب تشنه شد ، از عطش خاک کمرها شکست
    آب در این تشنگی از خود گذشت ، دجله به خون شد دل صحرا شکست
    قاسم ولیلا همه در خون شدند ، این چه غمی بود که دنیا شکست
    محرم ماه غم نیست ماه عشق است ، محرم مَحرم درد حسین است

    ماه پیروزی خون بر شمشیر را بر عاشقان حضرت اباعبدالله الحسین تسلیت باد

  3. سلام
    گمانم ماشاالله خان پسر بزرگ نایب حسین کاشی ملقب به سردار بوده است نه سالار
    ترتیب و نام پسرها در این متن ظاهرا اشتباه آمده

    اسامی دقیقتر در کتاب تاریخ اشرار کاشان تالیف عبدالرسول مدنی کاشانی مطبوع است
    موفق باشی مسیب عزیز

  4. سلام دوست عزیز با تشکر از بذل عنایت شما.خدمت شما باید عرض کنم که همانگونه که مطلعید تاریخ دارای روایتهای مختلف و بعضاً متناقضی میباشد …. القاب مزبور نیز از این قاعده مستثنی نیست .
    این القاب در سال ۱۳۰۷ هـ.ق توسط انتظام الملک به یاغیان داده شد که در پی تهاجم نایب حسین به خور نایین و انارک و بمنظور استقبال از گروه مزبور بوده و در واقع عملی پیشگیرانه برای اجتناب از آسیب و درگیریها بوده است که پس از آن نایب خود ملقب به سالار و پنج پسران نایب القابی بصورت ذیل دریافت نمودند :ماشااله خان پسربزرگ اوسالارجنگی ، پسر دوم علی خان شجاع لشگری ، اکبر شاه پسرسوم را لقب سرتیپی ، رضاخان پسرچهارم لقب سرهنگی وعنوان میر پنجی را به رضاخان پسر پنجم نایب حسن اعطاکرد.
    موفق باشید .

  5. باسلام گفته اند وعده ایی که به نایب حسین دادند این بود که در حکومت جایگاهی برای او برگزیدند که نایب به طمع ان عازم تهران شد وان سرداری بود که وقتی شکوه کرد که مرا اورداید به وعده و قولتان وفا کنید گفتند راست گفتیم شما را اوردیم تا سرتان را به دار کنیم.بیچاره نایب نمیدانست چه خوابی واسش دیدند

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا